Geçtiğimiz yılın başından beri 2 bin Finlandiyalı vatandaş, her ay karşılıksız olarak hükümetten maaş alıyor. Finlandiya’nın sosyal güvenlik kurumu Kela tarafından rastgele şekilde seçilen 25-58 yaşları arasındaki katılımcıların tamamı işsiz.
Katılımcılar her ay vergiden muaf şekilde 560 Euro alıyor. Proje, sosyal refah açısından uluslararası alanda büyük övgü toplamış olsa da yetkililer projeyi tamamen yeni bir yöne doğru çekmeye hazırlanıyor. Başlangıçtaki hedef, vatandaşlık maaşı denemesini 2018’in ilk aylarına kadar uzatıp çalışan kişileri de projeye dahil etmekti ancak bu başarılamadı. Projeye halihazırda bir işi olan kişiler dahil edilemediği için de vatandaşlık maaşının insanları yeni kariyer fırsatları aramaya veya yeni eğitimler almaya yönlendirip yönlendirmediği tespit edilemedi.
Sistem işsizleri iş aramaktan alıkoyuyordu
Evrensel vatandaşlık maaşı savunucuları, maaşın kişinin geçmişine bakılmaksızın herkese verilmesi gerektiği görüşünde. Finlandiya’nın vatandaşlık maaşı denemesinin odağında ise uzun süredir işsiz olan kişiler var. Ancak hükümet, işsizlik yardımının çok fazla olduğunu, sistemin işsiz kişileri iş aramaktan alıkoyabilecek kadar çok fayda sağladığını fark etti. (Halbuki daha önce İran’da yapılan vatandaşlık maaşı denemesi, temel gelirin insanları daha fazla çalışmaya yönelttiğini ortaya koymuştu.) Bu yüzden Finlandiya hükümetinin vatandaşlık maaşı denemesi, insanları iş aramaya teşvik edecek şekilde yeniden düzenlendi.
Finlandiya Parlamentosu geçtiğimiz Aralık ayında ülkenin sosyal yardım sistemini tamamen zıt yöne çekecek bir yasa kabul etti. Bu yeni ‘canlandırma modeli’ yasası, iş arayanların en az 18 saat çalışmasını veya üç ay içinde bir eğitim programına kaydolmasını gerektiriyor. Yeni bir iş bulamamaları halinde de haklarından bazılarını kaybedeceklerini belirtiyor.
Finlandiya vatandaşlık maaşı denemesini bu yılın Aralık ayında sonlandıracak. Deneyin resmi bulgularının ise önümüzdeki yıl yayımlanması bekleniyor.


Bir yanıt yazın